Уран атмосферасының алғашқы 3D картасы жасалды
Уранның жоғарғы атмосферасының үшөлшемді картасы алғаш рет жасалды. Бұл карта планетаның ерекше магнит өрісінің полярлық шұғыла қалыптастыруына және оның салқындауына қалай әсер ететінін көрсетеді. Бұл жаңалық экзопланеталардың эволюциясын және мұзды алыптардың құрылымын тереңірек түсінуге мүмкіндік береді.
Cursus
Уран атмосферасының жоғарғы қабаттарының үш өлшемді картасы алғаш рет жасалды. Бұл карта температура мен зарядталған бөлшектердің концентрациясының биіктікке қарай қалай өзгеретінін, сондай-ақ планетаның ерекше магнит өрісінің полярлық шұғыла қалыптастыруы мен ондаған жылдар бойы планетаның салқындауына қалай әсер ететінін көрсетеді. Алынған деректер экзопланеталардың эволюция процестерін тереңірек түсінуге мүмкіндік береді.
Уран — Күн жүйесіндегі ең ерекше магнит өрістерінің біріне ие мұзды алып планета. Жерден айырмашылығы, Уранның магнит өрісі еңкеюлі, планетаның ортасынан ығысқан және айналу осімен сәйкес келмейді. Джеймс Уэбб телескопындағы NIRSpec спектрографының көмегімен Уран атмосферасының жоғарғы қабаты — ионосфера визуализацияланды. Бұл қабат бұлттардан 5000 километр биіктікте орналасқан, мұнда газдар иондалады. Ионосферада магнит өрісімен қарқынды өзара әрекеттесулер жүреді, олар инфрақызыл диапазонда әлсіз жарық түрінде байқалады.
Урандағы полярлық шұғылалар зарядталған бөлшектер магнит өрісі сызықтары бойымен қозғалып, атмосфераның жоғарғы қабатындағы газдармен соқтығысқанда пайда болады, нәтижесінде газдар жарық шығарады. Магниттік полюстер маңында екі жарқын полярлық шұғыла жолағы анықталды, олардың арасында ион тығыздығы төмен және сәулеленуі аз аймақ бар. Бұл зарядталған бөлшектердің қозғалысындағы өзгерістер мен магнит өрісі сызықтары арасындағы ауысуларға байланысты болуы мүмкін. Осындай құрылымдар Юпитерде де байқалған.
Бұл жаңалық магнит өрістерінің планеталар атмосферасына әсерін түсінуге, сондай-ақ Уран сияқты мұзды алыптардың құрылымын зерттеуге және алыс экзопланеталар туралы деректерді дәлірек түсіндіруге көмектеседі.
