Астрономдар Дайсон сферасын анықтау әдістеріне арналған жаңа зерттеулер жүргізуде. Дайсон сферасы — бұл жұлдыздың энергиясын жинауға арналған гипотетикалық мегақұрылым, алғаш рет 1960 жылы физик Фримен Дайсон сипаттаған.

Бастапқыда бұл тұжырымдама жұлдыздың энергиясын ұстап алу үшін оның айналасына құрылым салуды ұсынған. Қазіргі ғылыми еңбектерде Дайсон ройы — жұлдыздың айналасында айналып, оның энергиясын жинайтын көптеген күн коллекторларының нұсқасы қарастырылады.

Жақында жүргізілген зерттеу Дайсон ройының Жерден бақылаушыларға қалай көрінуі мүмкін екенін анықтауға бағытталды. Ең алдымен, мұндай құрылымдарды орналастыруға қай жұлдыздар қолайлы екені зерттелді. Ең перспективалы кандидаттар ретінде қызыл және ақ ергежейлі жұлдыздар танылды, себебі олардың өмір сүру ұзақтығы ұзақ, өлшемі шағын және отынды баяу тұтынады.

Жұлдыздарды жіктеу Герцшпрунг — Рассел (H-R) диаграммасы арқылы жүзеге асады, ол жұлдыздарды температурасы мен жарықтығына қарай көрсетеді. Дайсон сферасы жұлдыздың көрінетін жарығын бөгеп, оның сәулесін жұтып, инфрақызыл диапазонда қайта шығарады. Бұл сәуле шығаратын беттің температурасын төмендетіп, жұлдыздың диаграммадағы орнын өзгертеді. Ройды құрайтын жасанды панельдерде шаң болмайды, ал құрылымның өзі жұлдыздың жарықтығының ауытқуына себеп болуы мүмкін, бұл оны астрономиялық бақылаулар үшін ерекше етеді.

Дайсон сфераларын іздеуде ең тиімді құралдар — қуатты инфрақызыл телескоптар, мысалы, Джеймс Уэбб ғарыш телескопы және Wide-Field Infrared Survey Explorer (WISE). 2024 жылы Hephaistos жобасы аясында 5 миллион жұлдыз зерттеліп, олардың ішінде 7 ықтимал Дайсон сферасының кандидаты анықталды, барлығы қызыл ергежейлілердің айналасында. Кейінгі тексерулер бұл санды 5-ке дейін қысқартты.

Бұл зерттеу техносигнатураларды іздеуге арналған жаңа құралдар ұсынып, дамыған бөгде өркениеттердің белгілерін анықтау мүмкіндігін кеңейтеді.