Еуропалық Одақтың жоғары лауазымды экономикалық шенеуніктері алғаш рет стагфляция қаупі туралы ашық мәлімдеді. Таяу Шығыстағы әскери қақтығыстар мен соның салдарынан энергия ресурстары бағасының өсуі Еуропа экономикасына айтарлықтай қысым көрсетіп отыр, бұл бір мезгілде инфляцияны үдетіп, ЖІӨ өсімін баяулатады.

Дүйсенбі күні Еуропалық комиссия аймақтағы экономикалық жағдайдың мүмкін болатын теріс салдары туралы ескертті. Энергия тасымалдаушылардың қымбаттауы Еуропа экономикасының барлық секторларына, соның ішінде компаниялар мен үй шаруашылықтарына әсер етіп, төмен экономикалық өсім мен жоғары инфляцияның қатар жүруіне әкелуде. Соның нәтижесінде Еуропа стагфляциялық шокқа тап болып отыр.

Стагфляция макроэкономикалық тұрғыдан ең күрделі құбылыстардың бірі саналады және ол 1970-жылдардағы араб мұнай эмбаргосынан туындаған ауыр дағдарыстармен байланыстырылады. Сонымен қатар, Еуроаймақ өкілдері қазіргі жағдайды стагфляциялық үрдістермен сипаттап, бұл экономикалық өсім болжамдарының төмендеуі мен инфляцияның артуына қатысты болжамдарды қайта қарауға себеп болып отырғанын атап өтті. Алайда, қазіргі уақытта толыққанды стагфляция белгілері тіркелген жоқ.

Жағдайға баға беруде басқа да еуропалық институттар арасында айырмашылықтар бар. Өткен аптада Еуропалық орталық банк «стагфляция» термині 1970-жылдарға тән екенін және қазіргі еуроаймақтағы жағдайды сипаттау үшін қолданылмауы тиіс екенін мәлімдеді.

Экономикалық шығынның нақты ауқымы алдағы апталарда белгілі болады. Осы айда Еуропалық комиссия жаңартылған макроэкономикалық болжамдарын жариялауды жоспарлап отыр. Экономикалық салдар қақтығыстың әрі қарай қалай өрбитініне және оның энергиямен қамтамасыз ету мен инфрақұрылымға әсеріне байланысты болады. Айта кету керек, ЕО елдерінің экономикалары 2022 жылғы дағдарыспен салыстырғанда энергетикалық күйзелістерге қазір жақсырақ дайындалған.

Еуропалық басшылар бюджет тәртібі мәселесіне ерекше назар аударып отыр. Еуропалық комиссия мен Еуропалық орталық банк мемлекеттік қолдау шаралары үй шаруашылықтары мен бизнес үшін уақытша, мақсатты және жекелеген болуы тиіс деген ұстанымды ұстанады. Пандемия мен 2022 жылғы газ дағдарысы кезінде қолданылған жаппай субсидиялау енді пайдаланылмайды.