Венерадағы найзағайлар: жасырын электрлік дауылдардың құпиясы
Венера атмосферасынан жиі әрі күшті найзағайлардың бар екенін көрсететін химиялық іздер табылды, олар қалың бұлттардың астында жасырынған. Ғалымдар олардың пайда болу себептері мен планетаның химиялық құрамындағы рөлін талқылауда.
Cursus
Ғалымдар Венера атмосферасында найзағайдың тұрақты түрде пайда болуына нұсқайтын химиялық іздерді анықтады. Кембридж университетінің зерттеушілері бұл электрлік разрядтар Жердегіден әлдеқайда қуатты немесе әлдеқайда жиі болатынын анықтады.
1970-жылдары кеңестік «Венера» сериялы аппараттары планетаның атмосферасында найзағаймен байланысты болуы мүмкін оптикалық сигналдар мен радиотолқындарды тіркеген. 1990 жылы «Пионер-Венера» орбиталық зонды төмен жиілікті радиосигналдарды анықтады. 2006 жылы NASA-ның Гавайидегі жерүсті инфрақызыл телескопы арқылы Венера атмосферасында азот тотығы (NO) табылды.
Венера атмосферасының 96%-ы көмірқышқыл газынан, 3,5%-ы молекулалық азоттан тұрады. Азот тотығының түзілуі үшін CO₂ мен N₂ молекулаларын бұза алатын қуатты энергия қажет. Азот тотығы шамамен 60 шақырым биіктікте және одан төмен, планета бетіне дейін анықталған.
Зерттеушілердің есептеуінше, байқалған NO мөлшерін алу үшін Венерадағы найзағайдың жалпы қуаты Жердегіден үш есе жоғары болуы тиіс. Бұл разрядтардың неғұрлым қуатты немесе жиі болатынын білдіреді.
Найзағайды тікелей бақылау мүмкін емес, себебі найзағай жарқылынан шыққан жарық Венераның қалың күкірт қышқылды бұлттарында жұтылып, шашырайды. Бұлттарда айтарлықтай мөлшерде су гидратталған сульфаттар түрінде кездеседі.
Найзағайдың пайда болуы туралы бірнеше болжам бар: бетке жақын жерде жанартаулық найзағай — атқылаған бөлшектердің үйкелісінен, немесе тығыз атмосферада желмен тасымалданатын шаң мен құм бөлшектерінің соқтығысуынан эолдық найзағай пайда болуы мүмкін.
