Айда соңғы жылдары табылған ең ірі кратер анықталды
Астрономдар Айда диаметрі 222 метр болатын жаңа ірі кратерді анықтады, ол 2024 жылы пайда болған. Бұл кратерді зерттеу ірі нысандардың соқтығысуы туралы құнды мәліметтер беріп, болашақ ай миссияларын жоспарлауға көмектесуі мүмкін.
Cursus
Жуырда Айдың бетінде 2024 жылы пайда болған ірі жаңа кратер анықталды. Бұл жаңалықтан кейін соққы орнына зерттеу жүргізу үшін автоматтандырылған аппарат жіберу мүмкіндігі қарастырылуда.
Falcon 9 зымыранының жоғарғы сатысының құлауынан пайда болған кратер анықталған соң, астрономдар бұрын байқалмаған тағы бір ірі кратерді тапты. Жаңа түзілімнің диаметрі 222 метрге, ал тереңдігі шамамен 43 метрге жетеді. Бұл оны соңғы жылдары Күн жүйесінде пайда болған ең ірі кратерлердің біріне айналдырады. Кратер 2025 жылы NASA-ның Lunar Reconnaissance Orbiter ай орбиталық аппаратының деректері арқылы табылды. Кратердің бар екенін растау үшін қосымша бақылаулар жүргізілді.
Кратерге МакГетчин атауы берілді. Оның пайда болуы астероид немесе комета сынығының құлауымен байланысты деп болжануда, оның көлемі үш немесе алты қабатты ғимаратпен шамалас. Соққы нәтижесінде материал мен шаң эпицентрден 100 шақырымнан астам қашықтыққа ұшып кеткен.
Мұндай кратердің пайда болуы өте сирек кездесетін оқиға саналады — шамамен әр 132 жылда бір рет болады. Осындай құбылыстар астрономиялық зерттеулер үшін маңызды және болашақ ай базаларын жоспарлауда ескерілуі мүмкін.
Соққы сәті тіркелмегендіктен, жаңа кратер Ай бетіне ірі нысандардың соғылуы кезіндегі процестер туралы маңызды ақпарат бере алады. Соққы орнын роботтандырылған жүйелер арқылы зерттеу жоспарланып отыр, бұл шашыраған сынықтармен байланысты қауіптерді бағалауға және осындай оқиғалардың салдарын тереңірек түсінуге мүмкіндік береді.
