Микробиологтар Psychrobacter sp. SC65A.3 бактериясының геномын толықтай шифрлады. Бұл бактерия шамамен 5000 жылдық мұз қабатынан, Румыниядағы Скэришоара үңгірінен алынған. Зерттеу нәтижелері көрсеткендей, бұл микроорганизм қазіргі заманғы сегіз түрлі антибиотик класына төзімді. Бұл деректер дәрі-дәрмектерге қарсы күрделі қорғаныс механизмдері табиғатта медицина мен адамның әсері пайда болмай тұрып-ақ қалыптасқанын дәлелдейді.

Мұзды үңгірлер — ежелгі гендердің қоймасы

Арктикалық мұздар мен мәңгі тоң ежелгі микроорганизмдердің сақталатын орны ретінде бұрыннан белгілі, бірақ мұзды үңгірлер әлі де аз зерттелген. Экстремалды табиғи орта антибиотиктерге төзімділік гендерінің — резистомдардың — табиғи резервуары ретінде қарастырылады. Бұл гендердің оқшауланған жағдайда эволюциясын зерттеу қазіргі әлемде дәрі-дәрмекке төзімділіктің таралу жолдарын болжау үшін маңызды.

Анықталған штаммның ерекшеліктері

SC65A.3 штаммы 25 метрден астам тереңдіктен алынған мұз өзегінен бөлініп алынды. Бактерияның түрлік тиесілігі мен функцияларын анықтау үшін толық геномдық секвенирлеу жүргізілді. Сонымен қатар, микроорганизмнің әртүрлі температура мен тұз концентрациясында тіршілік ету шегі зерттелді. Штаммның 28 антибиотикке сезімталдығы және 20 түрлі патогеннің өсуін басу қабілеті тексерілді.

Анализ нәтижесінде бактерия P. cryohalolentis түріне жататыны, +4 °C-тан +15 °C-қа дейінгі температурада белсенділігі сақталатыны және натрий хлоридінің концентрациясы 1,9 моль/литрге дейінгі жоғары тұзға төзімді екені анықталды. Бұл — Дүниежүзілік мұхиттағы орташа тұз мөлшерінен үш есе көп. Геномында 100-ден астам төзімділік гендері, соның ішінде соңғы резервтегі антибиотик — колистинге төзімділікпен байланысты mcr-1 гені табылды.

Төзімділік және антимикробтық әлеует

Штамм сегіз кластың он антибиотигіне төзімділік көрсетті, олардың ішінде үшінші буын цефалоспориндер, фторхинолондар және рифампицин бар. Сонымен қатар, бактерия антимикробтық белсенділік танытып, 14 патогеннің, соның ішінде метициллинге төзімді алтын стафилококк (MRSA) пен көк ірің таяқшасының өсуін баса алды.

Зерттеудің маңызы

Бұл зерттеу мұзды үңгірлер ежелгі резистомдар мен биобелсенді қосылыстардың жасырын қоймасы екенін көрсетеді. Көптеген дәріге төзімділік механизмдері микробтық қауымдастықтарда мыңдаған жылдар бойы, антибиотиктер клиникалық қолданысқа енбей тұрып-ақ қалыптасқан. Осындай «консервіленген» жүйелерді зерттеу бірегей ферменттер мен молекулаларды анықтауға мүмкіндік береді, олар жаңа бактерияға қарсы препараттарды жасауға негіз бола алады.