Депрессия мен созылмалы төмен деңгейлі қабыну арасындағы тұрақты байланыс ғалымдардың назарын ұзақ уақыттан бері аударып келеді. Жақында жүргізілген мета-талдау қабынуды емдеу депрессия белгілерін екі түрлі жолмен азайта алатынын көрсетті, бұл дәстүрлі антидепрессанттар мен олардың жанама әсерлеріне балама бола алатынын көрсетеді.

Депрессия мен қабынудың өзара байланысы

1980-жылдардан бері депрессия мен қабыну процестері арасында белгілі бір байланыс бар екені анықталды. Дегенмен, әлі күнге дейін нақты не себеп, не салдар екені белгісіз: созылмалы қабынуы бар адамдар депрессияға ауырсыну, шаршау және жиі суық тию сияқты белгілердің әсерінен шалдыға ма, әлде депрессияның өзі ағзада қабынудың дамуына ықпал ете ме? Ең бастысы — қабынуды емдеу депрессиямен күресуге көмектесе ала ма?

Зерттеулердің жаңа деректері

Бұрын жүргізілген зерттеулер қарама-қайшы нәтижелер берген. Қазір мамандардың көпшілігі мынадай пікірге келді: егер депрессиялық белгілер тек қабынудың әсерінен болса, онда оны емдеу шынымен тиімді болуы мүмкін.

Бұл гипотезаны Brigham and Women's Hospital ауруханасында жүргізілген жаңа зерттеулер растады. Ғалымдар бұрынғы көптеген жұмыстардың жеткілікті дәл болмағанын атап өтті, себебі олар қабынуға қарсы дәрілерді депрессиясы бар адамдардың кең тобына қолдануды зерттеген, ал нақты депрессия мен созылмалы қабынуы қатар кездесетін адамдарға емес.

Мета-талдау нәтижелері

Зерттеушілер 321 адам қатысқан 11 зерттеуді қамтыған мета-талдау жүргізді. Бұл адамдарда созылмалы қабыну мен депрессия диагнозы расталған және олар қабынуға қарсы дәрілер қабылдаған. Таңдама көлемі салыстырмалы түрде аз болғанына қарамастан, нәтижелер үміт күттірерлік болды.

«Біз қабынуға қарсы дәрілер депрессиялық белгілер мен анхедонияның айқындылығын зерттеу соңында едәуір төмендететінін анықтадық», — дейді зерттеу жетекшісі Найши Мак Гиоллахуи. Анхедония — депрессияның кең таралған белгісі, адам ләззат алуға қабілетін жоғалтады.

Талдау барысында анхедония үшін Hedges’ g мәні 0,4 болды — бұл ем қабылдаған топтың плацебо тобымен салыстырғанда қаншалықты жақсы сезінгенін көрсететін стандартталған өлшем. Практикада бұл кездейсоқ екі топтан бір адамды таңдағанда, қабынуға қарсы ем алған қатысушының шамамен 60% жағдайда белгілерінің жақсарғанын байқайтынын білдіреді. Жалпы депрессиялық белгілер үшін Hedges’ g мәні 0,35 болды.

Мүмкіндіктер мен шектеулер

Зерттеу қабынуға қарсы дәрілер депрессиясы және иммундық жүйе бұзылыстары бар адамдарда белгілерді жақсарта алатынын растағанымен, авторлар қосымша зерттеулердің қажеттілігін атап өтеді. Қандай адамдар мұндай емнен ең көп пайда көретінін дәлірек анықтау үшін иммундық биомаркерлерді әзірлеу, сондай-ақ қабыну физиологиясының бұзылуына бағытталған терапия әдістерін жасау маңызды.

Қазіргі уақытта ең тиімді қабынуға қарсы дәрілердің кейбірі айтарлықтай жанама әсерлерге ие, бұл олардың клиникалық тәжірибеде қолданылуын шектейді.

Зерттеу American Journal of Psychiatry журналында жарияланды.