Бүгінгі таңда Паркинсон ауруы немесе Леви денешіктері бар деменцияны толық емдейтін дәрі-дәрмектер жоқ. Дегенмен, депрессияны ерте анықтау және емдеу осы аурулар өршіген сайын науқастардың өмір сапасын айтарлықтай жақсартып, күтімін жеңілдетуі мүмкін.

Жақында General Psychiatry журналында жарияланған зерттеу осы уақытқа дейінгі ең толық ұзақ мерзімді деректерді ұсынды. Бұл деректер депрессияның Паркинсон ауруы мен Леви денешіктері бар деменция диагнозына дейін жиі байқалатынын және диагноз қойылғаннан кейін бірнеше жыл бойы жоғары деңгейде сақталатынын көрсетті. Зерттеуде Данияның ұлттық медициналық регистрлерінің кең көлемді мәліметтері пайдаланылды. Ғалымдар 2007-2019 жылдар аралығында Паркинсон ауруы немесе Леви денешіктері бар деменция диагнозы қойылған 17 711 адамды қамтыған «жағдай–бақылау» әдісімен ретроспективті зерттеу жүргізді. Бұл науқастарды жынысы мен жасы ұқсас, бірақ ревматоидты артрит, созылмалы бүйрек ауруы немесе остеопороз сияқты басқа созылмалы аурулары бар адамдармен салыстырды.

Нәтижелер айқын заңдылықты көрсетті: Паркинсон ауруы немесе Леви денешіктері бар деменцияға шалдыққан адамдарда депрессия басқа созылмалы аурулары бар науқастарға қарағанда жиі әрі ертерек дамыған. Диагноз қойылар алдындағы жылдары депрессия қаупі біртіндеп өсіп, негізгі ауру анықталудан шамамен үш жыл бұрын шарықтау шегіне жеткен. Тіпті диагноз қойылғаннан кейін де бұл науқастарда депрессия деңгейі бақылау топтарына қарағанда жоғары болып қала берді.

Бұл үрдісті тек созылмалы ауруға байланысты эмоционалды күйзеліс деп түсіндіруге болмайды. Басқа ұзаққа созылатын, мүгедектікке әкелетін аурулар мұндай айқын депрессия қаупінің өсуін көрсетпеді. Бұл депрессияның тек психологиялық реакция ғана емес, мидағы ерте нейродегенеративті өзгерістермен де байланысты болуы мүмкін екенін көрсетеді.

Бұл нәтижелер әсіресе Леви денешіктері бар деменция үшін айқын: мұндай науқастарда депрессия деңгейі Паркинсон ауруына қарағанда да жоғары болды, әрі диагнозға дейін де, кейін де байқалды. Ғалымдар бұл айырмашылықтарды аурудың ағымы мен мидағы химиялық өзгерістермен түсіндіруге болады деп болжайды.

Диагноз қойылғаннан кейін де депрессияның жоғары деңгейде сақталуы мұндай науқастарда депрессиялық белгілерді анықтау үшін тұрақты клиникалық бақылау мен скринингтің маңыздылығын көрсетеді. Зерттеудің негізгі қорытындысы – Паркинсон ауруы мен Леви денешіктері бар деменция басқа созылмалы ауруларға қарағанда депрессия қаупінің айтарлықтай жоғары болуымен ерекшеленеді, әрі бұл қауіп диагнозға дейін де, кейін де сақталады.

Авторлар бұл барлық депрессиясы бар адамдарда міндетті түрде Паркинсон ауруы немесе деменция дамиды дегенді білдірмейтінін атап өтеді. Керісінше, олар алғаш рет депрессия пайда болған егде жастағы адамдарға ерекше назар аударып, мұқият бақылау жүргізуді ұсынады. Паркинсон ауруы мен Леви денешіктері бар деменцияны емдейтін дәрі-дәрмектер болмаса да, депрессияны ерте анықтау және емдеу осы аурулардың кез келген кезеңінде науқастардың өмір сапасы мен күтімін едәуір жақсарта алады.